بازدید: 6

صداي طبل جنگ و سندروم رسانه‌هاي بي‌اعتبار پُرمخاطب

منبع : عصر ایران کد خبر: 1793778
طبق يافته‌هاي پژوهش اخير، کانال بي‌بي‌سي فارسي، بالاترين اعتبار منبع و کمترين اخبار فيک را دارد و آمدنيوز، پايين‌ترين اعتبار منبع و بالاترين ميزان اخبار فيک را دارد، اما بيشترين اخبار ديده‌شده را ثبت کرده و هر دو رسانه، از دايره رسانه‌هاي درون حاکميتي خارج هستند و سياست‌گذاري هر دو بر مبناي منافع خارج از حيطه منافع ملي کشور ايران انجام مي‏شود.
اين روزها براي ايران عزيز، زمان به کُندي مي گذرد. مردم نگران اند و منطقه آبستن حوادث است. گرچه مسئولان نشان داده اند در شرايط تاريخي، با درايت عمل مي کنند، اما حال و هواي عمومي مردم خوب نيست. رسانه هاي جريان اصلي، نتوانسته اند ابتکار عمل را در اين شرايط حساس در دست بگيرند و اخبار در فضاي مجازي، جهت دهي افکار عمومي را در دست دارند.
 
قادر باستاني پژوهشگر علوم ارتباطات در شرق نوشت:
 
اخيرا پژوهشی دانشگاهي ارائه شد که من در دو سال گذشته به راهنمايي دکتر اکبر نصراللهي و مشاوره دکتر هادي خانيکي و دکتر اسماعيل سعدي پور، درباره اعتبار منبع در کانال هاي خبري تلگرام انجام داده بودم.
 
نتايج تحليل محتواي 3160 پُست تلگرامي، بکر و تازه بود؛ اينکه هرچه خبر اعتبار ضعيف تري دارد و منفي است و سوگيري جدي دارد، بيشتر بازنشر مي شود. يا اينکه کانال هاي خبري ايراني که در تلگرام فعاليت مي کنند و اعتبار منبع ضعيفي دارند و اخبار جعلي و کم اعتبار منتشر مي کنند، نسبت به کانال هاي معتبر، بيننده بيشتري به خود جذب کرده اند.

همين آمار صد کانال برتر تلگرام در بهار 98 را ملاحظه کنيد، مي بينيد که کانال خبري اول، همان کانال معاند جمهوري اسلامي است که طبق همين پژوهش 44 درصد خبرهاي آن صحت ندارد يا محل ترديد است، اما بيشترين نرخ بازنشر در شبکه هاي اجتماعي را دارد. با اين توضيح که طبق آخرين آمار، بيش از 70 درصد کاربران اينترنت در ايران، در پيام رسان فيلترشده تلگرام حضور دارند. چرا اين گونه است؟

بهتر است بپرسيم، با رسانه ها چه کرده ايم که اکنون يک کانال خبري با کمترين ميزان حرفه اي گري و کمترين مسئوليت پذيري، بيشترين مخاطب را در فضاي مجازي از آن خود کرده است. دليل توجه مخاطب ايراني به اخبار منفي و کم اعتبار چيست؟

آنچه اکنون در ارتباط با رسانه ها، مورد عمل است، هماني است که در سه، چهار دهه گذشته جريان داشته و تغيير چنداني نيافته است؛ تصميم بر اينکه در شرايط حساس، چه چيزي منتشر شود، با چه سمت و سويي منتشر شود و چه چيزي انتشار نيابد، پشت درهاي بسته گرفته مي شود و از بالا به مديران مسئول ابلاغ مي شود.
 
انگار رسانه همان رسانه 30 سال پيش است و مخاطب همان و تغيير چنداني حاصل نشده است؛ تغييرات بسيار بزرگ و اساسي در مناسبات رسانه اي، به عمد يا سهو ناديده گرفته مي شود. هنوز توقيف نشريه و فيلتر سايت وجود دارد و اين طنز بسيار تلخي است که در اين شرايط با آن مواجهيم.

به نظر من، ما به طور جدی نيازمند يک بازنگري عميق در رابطه حاکميت و رسانه ها هستيم. رسانه هاي جريان اصلي کشور مثل صداوسيما، روزنامه هاي بزرگ و خبرگزاري ها که به طور طبيعي بايد مثل غالب کشورها، بازيگر اصلي عرصه خبري باشند و سمت و سوي افکار عمومي را در دست بگيرند، اکنون در برابر فضاي مجازي دچار خودباختگي شده اند.
 
بخش عمده مالکيت اين رسانه ها، دولتي يا شبه دولتي است. آنها عادت کرده اند، فارغ از اثربخشي روال تکراري خود، کارشان را ادامه دهند. معدود رسانه هاي حرفه اي بخش خصوصي هم، چنان درگير مشکلات روزافزون گراني کاغذ و رشد هزينه ها و ريزش مخاطبان هستند که عملا تأثيرگذاري چنداني بر اتمسفر خبري کشور ندارند.
 
رسانه ملي هم مسير مألوف خود را بي توجه به اطراف خود مي رود و باوجود امکانات و نفوذ بسيار، رشته افکار عمومي را از دست داده است.

به اين ترتيب، شيوع اخبار فيک در کانال هاي خبري، مترادف شده با افول رسانه هاي جريان اصلي و برآمدن رسانه هايي که به شکل انبوه، متکثر شده‏اند و چندان رغبتي به رعايت اصول حرفه‏اي و آرمان‏هاي روزنامه نگاري مثل صحت، دقت، انصاف، اطمينان و نظاير آن ندارند.
 
به همين سبب، تحولات اجتماعي، سياسي، فرهنگي و اقتصادي جامعه ايران، تحت تأثير مستقيم اخبار انتشار يافته در فضاي مجازي قرار گرفته و اخبار بي ‏اعتبار، حکمراني و نظم اجتماعي را با چالش هاي متعدد روبه رو كرده است و در شرايط بحران، بدتر هم خواهد شد.
 
تنوع و تعدد روزافزون اخبار و اطلاعات، مخاطب ايراني را در تنگناي بزرگي قرار داده و آزادي بي حد و حصر و ذره‏اي شدن نظام اطلاع‏ رساني که با جبر پيشرفت‏هاي فناورانه حاصل شده، به نوعي آنارشيسم و از دست رفتن جريان اصلي جامعه از دست نخبگان انجاميده است.
 
مردم به طور معمول، اطلاعات و دانش سياسي خود را از رسانه ها به دست مي‏‏آورند و اين اطلاعات، پس از تحليل و پردازش مستقيم ازسوی مخاطب يا با کمک هاديان فکري، مبناي ديدگاه ها، نگرش‏ها و در نهايت رفتار سياسي مردم مي شود و حالا با برآمدن فضاي جديد خبري، مسئوليت اجتماعي روزنامه نگاران و نقش آنان در شکل گيري افکار عمومي، دچار چالش جدي شده و نخبگان در موضع انفعال قرار گرفته اند.

طبق يافته هاي پژوهش اخير، کانال بي بي سي فارسي، بالاترين اعتبار منبع و کمترين اخبار فيک را دارد و آمدنيوز، پايين ترين اعتبار منبع و بالاترين ميزان اخبار فيک را دارد، اما بيشترين اخبار ديده شده را ثبت کرده و هر دو رسانه، از دايره رسانه هاي درون حاکميتي خارج هستند و سياست گذاري هر دو بر مبناي منافع خارج از حيطه منافع ملي کشور ايران انجام مي‏شود.

امروز «عصر اطلاعات» به «عصر اعتبار»، تغيير يافته است و مخاطب بايد در برابر اخبار دروغين، اطلاعات غلط و روش هاي مختلف نشر اکاذيب، توانمند شود. اينک رسانه هاي نامعتبر در فضاي مجازي، باوجود آمار بالاي انتشار اخبار ناصحيح، داراي دنبال‏کننده و مخاطبان زياد و نرخ بازنشر بالايي هستند. براي انتشار يک محتواي دروغ، به آماده بودن فضاي اجتماعي در جامعه، براي دريافت اين گونه اخبار نياز است.
 
سياست رسانه‏اي در کشور، به ويژه نحوه فعاليت خبري سازمان صداوسيما و محدوديت هاي رسانه هاي بزرگ و رسمي، به نحوي است که مردم براي شنيدن اخبار دروغ، آمادگي خوبي دارند؛ اين مشکل با توسعه رسانه هاي موبايلي دوچندان شده است.
 
متوليان امر لازم است جوانب جامعه شناختي، روان‏شناختي و ارتباطي اين معضل را به درستي کاوش و برنامه‏ريزي کنند. هرگونه تعلل و سهل انگاري در اين امر، آسيب‏هاي جدي به فرهنگ عمومي، رسانه ها و البته عامه مردم وارد خواهد کرد.
 
شايد برخورد با رسانه هاي مستقل در داخل و به روز نشدن رسانه هاي بزرگ در طول سال هاي گذشته، چون موريانه ريشه هاي اعتماد را سوزانده و سرمايه اجتماعي را که نياز مبرم امروز کشور است، تهي کرده و مخاطب را بي اعتماد و رسانه را بي اعتبار کرده است.
 
اگر صداي طبل جنگ بلند شده، پادزهر جنگ رواني دشمن، اعتمادپذيري مخاطب ايراني است؛ اعتمادي که سخت به دست مي آيد و در اين دوره و زمانه، سهل از کف مي رود. دست اند رکاران نياز به تجديد نگاه و بازتعريف مقوله رسانه دارند. جور ديگر بايد ببينند و درصدد جبران مافات برآيند.
 
براي علاج، عقلاي قوم بايد انديشه کنند و طرحي نو دراندازند تا با دلجويي، مخاطب گريزپاي را بازگردانند و اعتبار از دست رفته را ترميم کنند. اميد که دير نشود. 

صداي طبل جنگ و سندروم رسانه‌هاي بي‌اعتبار پُرمخاطب
:
امتیاز : 4.2 تعداد رای : 12

همراهان

گزارش ها

گزارش هایی مبنی بر حادثه آفرینی نفتکش انگلیسی دریافت کردیم

گزارش هایی مبنی بر حادثه آفرینی نفتکش انگلیسی دریافت کردیم

اخذ وجه نقد در ایستگاه بی‌آر‌تی ممنوع است/ شهروندان تخلفات را گزارش دهند

اخذ وجه نقد در ایستگاه بی‌آر‌تی ممنوع است/ شهروندان تخلفات را گزارش دهند

پویش ملی کنترل فشار خون، بزرگترین بسیج سلامت در دنیا/ ارائه گزارش طرح ملی کنترل فشار خون به سازمان جهانی بهداشت

پویش ملی کنترل فشار خون، بزرگترین بسیج سلامت در دنیا/ ارائه گزارش طرح ملی کنترل فشار خون به سازمان جهانی بهداشت

(تصاویر) گزارش تصویری از بازار پرندگان تهران

(تصاویر) گزارش تصویری از بازار پرندگان تهران

انتشار گزارش تفصیلی خرید کتاب در سال ۹۷

انتشار گزارش تفصیلی خرید کتاب در سال ۹۷

افت مقادیر فروش و گزارشی نه چندان دلچسب از این روغن‌ساز

افت مقادیر فروش و گزارشی نه چندان دلچسب از این روغن‌ساز

انتشار گزارش تفصیلی خرید کتاب در سال ۹۷

انتشار گزارش تفصیلی خرید کتاب در سال ۹۷

گزارش نهایی سیلاب گلستان تهیه شد

گزارش نهایی سیلاب گلستان تهیه شد