آسیاتک

بازدید: 12

دریافت سود ثابت سپرده بانکی «برکت» ندارد

منبع : فردا نیوز کد خبر: 1121019
یک فعال بانکی با اشاره به اینکه یکی از متهمان اصلی نقدینگی سرسام‌آور امروز اقتصاد به خلق پول بی‌قاعده بانکها مربوط است گفت: اگر قراردادهای صوری اینچنین در بانکها زیاد باشد پس تنها دلیلش ضعف نظارت بانک مرکزی است.


یک فعال بانکی با اشاره به اینکه یکی از متهمان اصلی نقدینگی سرسام‌آور امروز اقتصاد به خلق پول بی‌قاعده بانکها مربوط است گفت: اگر قراردادهای صوری اینچنین در بانکها زیاد باشد پس تنها دلیلش ضعف نظارت بانک مرکزی است.

خبرگزاری تسنیم: بانکداری اسلامی و لزوم عمل به آن مسئله ای است که امروزه به چالش بزرگی تبدیل شده است. دریافت سود های بالای بانکی و دریافت سرسام آور جریمه دیرکرد از یک سو در سال های اخیر با واکنش مراجع تقلید روبه رو شده و از سوی دیگر اعتراضات مردمی نسبت به دریافت این نوع سود های بانکی کمرشکن و نابرابر مواجه شده است. یکی از علل عمده و مهم ایجاد کننده شائبه شرعی در بانک ها منعقد شدن قرارداد های صوری و غیرواقعی است که به نوعی هم خلاف شرع و هم به عقیده کارشناسان ضربه زننده به تولید و اقتصاد است، زیرا قرارداد صوری در اصل رابطه منابع بانکی را با بازار کالا و خرید و فروش قطع می کند. ریشه مسئله قرارداد های صوری در اصل به ریسک گریزی و فرار از شراکت سود و زیان با مشتری بازمی گردد. در همین باره گفت و گویی داشته ایم با محسن زرندی مقدم فعال بانکی و استاد و مدرس دروس اقتصادی و مالی دانشگاه.

*دریافت سود ثابت سپرده مغایر با ارزش های اسلام است

 چرا شما به عنوان یک بانکدار اصرار بر آن دارید که مردم بیشتر به بورس روی بیاورند؟ به نظر شما سود ثابت سپرده مطابق با ارزش های اسلامی است؟

در اوضاع کنونی اقتصاد مردم بیشتر باید به بازار سرمایه اعتماد کنند و به آن روی بیاورند و لازمه اش این است که فرهنگ سپرده گذاری و دریافت سالیانه سود ثابت در آخر هر سال از بین برود. اسلام اشاره مستقیم به تشکیل تعاونی ها دارد و تعاونی ها مصداق بارز امروزی اش شرکت های خرد و متوسط (sme) هستند که باید جامعه پول های خود را در آن ها سرمایه گذاری کند و منابع از سپرده های بانکی خارج شود، زیرا دریافت سود ثابت و بدون ریسک سپرده دقیقا مغایر با ارزش های اسلام است. ما بانکداری صحیحی که در طول ۳۰ سال گذشته نتوانستیم به آن دست پیدا کنیم قطعا در طی یک یا دو سال برایمان قابل دستیابی نیست، اما دستورالعمل های همچون انضباط پولی و مالی که جدیدا از سوی بانک مرکزی ابلاغ شده راهگشا است و می تواند نرخ سود ها را کنترل کند.

*بانک های متخلف بازنده میدان سودآوری

 بانک هایی که نرخ های سود نجومی به سپرده می دهند آیا در طی سال های گذشته توانستند موفق باشند و پول های باد آورده را بدست بیاورند یا اینکه در نهایت زمین گیر شدند؟

البته اکثر بانک ها هم الان تقریبا متفق القول هستند که نرخ های سود کاهش پیدا کند. حقیقت آن است که بانک های مختلفی که سود های نجومی پرداخت می کردند در عوض این تخلف نه تنها موفقیتی برای بانک خود بدست نیاورده اند بلکه از لحاظ سود آوری نیز شکست خورده اند و نتوانستند عایدی مناسبی به دست بیاورند و حتی بعضا به مرز ورشکستگی هم رسیدند، زیرا یک بانک باید پاسخگوی سهامدار ها در رابطه با سود آوری باشد.

*اتفاق مبارک کاهش نرخ سود بانکی

 چرا بانک ها وظیفه اصلی خود یعنی واسطه گری مالی است را انجام نمی دهند و با ورود به بازار های مسکن، ارز، سکه و... دلالی و سوداگری می کنند؟

الان صحبتی که شما فرمودید در اصل نامش شرکت داری بانک ها است. الان شرکت داری بانک ها و سَرک کشی به بازار های مختلف مثل مسکن، ارز و... خیلی کاهش پیدا کرده که این به دو علت است: ۱- نظارت بانک مرکزی، ۲- سود هایی که قبلا بانک ها از طریق این سوداگری ها به دست می آوردند الان کاهش یافته و مثل گذشته بازده و سود ندارد.

در یک برهه ای از زمان شاهد بودیم که دو بانک برای گنجاندن سودآوری در ترازنامه خود به شکل غیرواقعی دارایی های خودشان را با تبانی به یکدیگر می فروختند و بعد از این طریق به شکل مصنوعی و حبابی برای خودشان سود منعکس می کردند که بانک مرکزی خدا را شکر این روند را متوقف کرد. همچنین صورت های حسابداری (IFRS) باعث شفافیت بیشتر در ترازنامه و دارایی بانک ها شده و جلوی خیلی از این نوع فریبکاری ها را گرفته است. قطعا مطمئنیم این اتفاق مبارک خواهد افتاد که نرخ های سود روز به روز کاهش پیدا کند و برنده این قضیه کسی جز مردم نیست.

 گفته می شود اگر نرخ سپرده کاهش پیدا کند با فرار سپرده ها از بانک ها مواجه خواهیم شد و بانک ها از این قضیه احساس خطر می کنند؟

اتفاقا اگر سود سپرده کاهش پیدا کند هزینه پرداختی بانک به سپرده گذاران کم می شود و اصولا به نفع بانک ها می شود. بله؛ اگر منظورتان خروج سپرده از بانک است باید گفت که به طور کلی این همه پول های مردمی از یک بانک به بانک دیگر منتقل می شود و در حال گردش است و از سیستم بانکی خارج نمی شود و بنابر این اگر سوداگری مثل ارز و سکه به وجود آید باز هم مقداری از آن در سیستم بانکداری گردش میکند.

*داستان خلق پول بی قاعده بانک ها و نقدینگی سرسام آور

 درباره خلق پول بانکی و رابطه آن با حجم نقدینگی در اقتصاد کشورمان توضیح دهید؟ آیا مقصر اصلی بانک ها هستند؟

ضرر نرخ بالای سود سپرده پرداختی این است که به نوبه خود یک پول کاذب ایجاد می کند. الان آمار نقدینگی رقمی در حدود ۱۴۰ هزار میلیارد تومان است. حال سوال این است آیا این میزان نقدینگی واقعا در جریان تولید و در دستان مردم است؟ پاسخ خیر است، چرا که علت اصلی این نقدینگی سوددهی سپرده بانکی است. مثلا یک سپرده ۱۰۰ میلیونی هر سال برای صاحبش سود به همراه دارد در حالی که منشاء این سود خلق پول بانکی است ولاغیر. این نقدینگی به تولید ورود نکرده است بنابراین این پول واقعی نیست؛ بنابراین این پول کاذب است و این نقدینگی به صورت فیزیکی اصلا موجود نیست و تمامش خلق پول دل بخواهی بانک ها است.

 در کشور های توسعه یافته بورس سهم قابل توجهی از بازارپولی-مالی را در اختیار دارد. به نظر شما بهتر نیست بانک مقداری از سهم تامین مالی خود را به بورس واگذار کند؟

یک دفعه نمی شود از کاسه بانک خالی کرد و درون ظرف بورس ریخت باید آهسته آهسته سهم بورس به مراتب در سیستم اقتصادی بیشتر شود. همانگونه که در کشور های توسعه یافته به این شکل است. الان اگر شاخص بورس بالا برود که خوشبختانه الان اینگونه است نشان می دهد که منابع و نقدینگی بیشتری در بورس جمع شده و به تبع آن شرکت های بیشتری توانسته اند منابع مالی و ریالی دریافت کنند. اما جا باز کردن بورس در کشورمان مستلزم دو چیز است: ۱- اینکه مردم تفکر و عادت دریافت سود سپرده ثابت را کنار بگذارند ۲- دانش بورسی مردم بیشتر شود. چرا که واقعا اکنون شاهدیم که دانش و سواد مالی مردم کم است و به مردم باید تفهیم شود که سود واقعی و حقیقی از طریق ریسک پذیری و قدرت تحمل زیان به دست می آید.

*اگر آمار قرارداد های صوری زیاد است مقصر خود بانک مرکزی است

درباره معضل مهم امروز نظام بانکی ما یعنی قرارداد های صوری صحبت کنیم. اکنون طبق آمار رسمی و غیررسمی میزان قرارداد های صوری را رقمی بین ۶۰ تا ۸۰ درصد در شعبات تخمین می زنند. شما به عنوان یک بانکدار تبعات منفی این قرارداد ها برای اقتصاد چه می دانید؟

من به عنوان یک بانکدار می گویم که قرارداد های صوری هم به ضرر بانک است و هم مشتری، چرا که اولا؛ همانگونه که سابقا عرض کردم در قرارداد های غیرشرعی برکت وجود ندارد. دوما؛ اینکه اگر یک قرارداد از اساس و بنیان متزلزل و صوری باشد باعث می شود مشکلات و تبعاتی در معامله به همراه خود داشته باشد که این قضیه هم برای بانک به عنوان صاحب قرارداد و هم برای مشتری مشکل آفرین است. من اطلاع دقیقی از آمار قرارداد های صوری ندارم، اما واقعا اگر آمار هایی عجیب مانند بالای ۶۰ درصد درست باشد و خود بانک مرکزی هم به گفته شما این را تایید کرده باشد پس خود بانک مرکزی باید نظارتش را افزایش بدهد.

چرا هیچ عزمی در بانک مرکزی و سیستم بانکی برای جلوگیری از قرارداد های صوری نمی بینیم؟

اقتصاد ما در یک دو سال اخیر دچار رکود بوده است بنابر این قرارداد مشارکتی به شکل واقعی کمتر اجرایی شده است، ولی نکته آنجاست اگر بانکی در این قضیه سهل انگاری کرده باشد به او اشکال وارد است، چون واقعی اجرا نکردن دقیق قرارداد های بانکی در عمل باعث صدمه جدی به اقتصاد است. علتش این صدمه دیدن آن است که در سیاست های کلان ابلاغی از سوی دولت و اقتصاددانان همیشه برای منابع بانکی و طریقه مصرف آن برنامه ریزی صورت می گیرد که در کجا ها و در چه صنایعی تزریق شود.

اگر این منابع با قرارداد های صوری به هدف خودش و به نقاط مدنظر نرسد اقتصاد دچار اختلال می شود. شاید هم بتوان گفت: عامل اصلی قرارداد های صوری مربوط به توجیه نبودن و آموزش ندیدن مشتری و کارمندان بانکی در مورد عقود و قرارداد های اسلامی است همانگونه که در مورد بازار بورس اشاره کردم که نیازمند آموزش و توجیه به سهامداران برای ورود به عرصه بورس هستیم در اینجا نیز درباره شعبات بانک و مراجعه کنندگان به بانک هم دقیقا به همین گونه است. در ضمن قرارداد صوری انجایی ایجاد می شود که مشتری تقاضایی برای یک نوع وام دارد، ولی متن قرارداد پیشنهادی بانک با خواسته مشتری هماهنگ نیست و اینجا آنجایی که قرارداد صوری رقم می خورد بنابراین سیستم بانک باید دست به کار شود و تنوع قرارداد های بانکی را مطابق شرع و قانون بیشتر کند تا مشتریان بتوانند با مطابق انواع نیازهایشان قرارداد بانکی مختص به آن داشته باشند.
loading...



دانلود نرم افزار

نیازمندی های روز ایران

پربازدیدترین اخبار

تبلیغات

دیگران چه میخوانند

گزارش ها

ضرب و شتم ۱۵ پرستار در دوماه اخیر/ بیمارستان ها حمله به پرستاران را گزارش نمی دهند

ضرب و شتم ۱۵ پرستار در دوماه اخیر/ بیمارستان ها حمله به پرستاران را گزارش نمی دهند

ضرب و شتم ۱۵ پرستار در دوماه اخیر/ بیمارستان‌ها حمله به پرستاران را گزارش نمی دهند

ضرب و شتم ۱۵ پرستار در دوماه اخیر/ بیمارستان‌ها حمله به پرستاران را گزارش نمی دهند

بروجردی: گزارش دهم آژانس خط بطلانی بر ادعاهای آمریکا علیه ایران بود

بروجردی: گزارش دهم آژانس خط بطلانی بر ادعاهای آمریکا علیه ایران بود

احتمال می‌دهیم جعبه سیاه ATR نزدیک دُم هواپیما باشد / خلبان حتی در لحظات آخر هم نقص فنی گزارش نکرد / هواپیما پس از خروج از رادار، 5 دقیقه پرواز انجام داده؛ در این مدت خلبان 3 مکالمه داشت / ساعت 9 و 34 دقیقه خلبان پاسخِ مرکز کنترل را نداد

احتمال می‌دهیم جعبه سیاه ATR نزدیک دُم هواپیما باشد / خلبان حتی در لحظات آخر هم نقص فنی گزارش نکرد / هواپیما پس از خروج از رادار، 5 دقیقه پرواز انجام داده؛ در این مدت خلبان 3 مکالمه داشت / ساعت 9 و 34 دقیقه خلبان پاسخِ مرکز کنترل را نداد

گزارش ساواک از ارتباط دراویش گنابادی با تشکیلات فراماسونری در سال 1344

گزارش ساواک از ارتباط دراویش گنابادی با تشکیلات فراماسونری در سال 1344

مولاوردی: تذکرهای دولت به صدا و سیما پیگیری می‌شود/ منتظر گزارش کمیته ۴ نفره بررسی وضعیت زندان‌ها هستیم

مولاوردی: تذکرهای دولت به صدا و سیما پیگیری می‌شود/ منتظر گزارش کمیته ۴ نفره بررسی وضعیت زندان‌ها هستیم

گزارش ساواک از ارتباط دراویش گنابادی با تشکیلات فراماسونری در سال 1344

گزارش ساواک از ارتباط دراویش گنابادی با تشکیلات فراماسونری در سال 1344

واکنش سازمان میراث فرهنگی به گزارش مونسان در سفر، تاریخ خوزستان در خطر

واکنش سازمان میراث فرهنگی به گزارش مونسان در سفر، تاریخ خوزستان در خطر

تبلیغات

مطالب جالب از سراسر وب

آسیاتک عینک ارزان